Çocuklarda Öfke Nöbetleri
Çocukların yaşadığı sevinç, korku, acı gibi birçok duygu gibi öfke de
kabul edilmesi gereken doğal bir duygudur. Nasıl ki mutluluğumuzu
yaşıyorsak, öfkemizi de bastırmamalı ve yaşamamız gerekir.
Bahsedeceğim yöntem ve içerik her ne kadar çocukları kapsıyor olsa da,
yetişkin bireyler olarak bizler içinde geçerli olduğunu sadece uygulama
da farklılık gösterdiğini belirtmeden geçmek istemedim.
Okul öncesi dönemde çocuklar hissettikleri duyguları tanımlama ve ifade
etmekte güçlük çektiklerinden, öfkelerini bağırma, ağlama, kusma,
kendine çevresine vurma, zarar verme şeklinde dışa vurabilirler.
2-3 yaş döneminde sürecin en kötü halleri görülürken, 5-6 yaşlarına kadar
öfkesini doğru yolla ifade edememesi sık karşılaşılan bir durumdur.
Çocuğun öfkelenmesi problem değil !
Öfkesini nasıl ifade ettiği problemdir !
Öfke nöbetlerinin sona ermesi, ebeveyn
tutumları ve çocuğun gelişimiyle yakından
ilgilidir.
İlgi çekme isteği
Sözel olarak kendini ifade etmekte güçlük / dil konuşma
geriliği
Uykusuzluk, hastalık, açlık gibi fizyolojik süreçler
Otoriteye isyan ! Bağımsızlık isteği
Duygularını kontrol edememesi ve deneyimleyememesi
Anne babanın öfkesini sağlıklı yolla ifade ederek rol model
olmaması
Öfke nöbetlerinde sık görülen nedenler:
Öfke nöbeti sonunda istediğini elde etmesi
Tutarsız ebevyn tutumları. Anne hayır
derken, baba evet derse... Annanelerim,
babannelerim, dedelerimiz sözüm size :)
Öfke nöbetleri engellenebilir mi ?
1. adım : Öfkenin kaynağını keşefedilmesi. Bunun için
çocuğumuzu doğru şekilde dinlemeliyiz. Etkin dinleme ve
iletişim becerileri hakkında bilgimiz yoksa, ilerleyen
bültenlerimizde yer vereceğim. Takipte kalalım.
2. adım : Çocuğun öfkelenmeye başladığı durumlardaki
sinyalleri doğru yakalayabilmek gerekiyor. Dişlerini
sıkması, nefes alıp verişinin hızlanması... Bu durumları
yakalarsak, öfke bir nöbete/krize dönüşmeden kontrol
edilebilir.
Öfke nöbeti sırasında...
Öfke nöbeti esnasında akılcı, uzun konuşmalar
yapılmamalıdır. Yaptığı davranışın nedenini sorgulamak,
ikna etmeye çalışmak gereksizdir.
Tercihen çocuk öfke krizi anında yalnız bırakılmamalı ama
yaptığı davranış görmezden gelinmelidir. “Bu şekilde seni
anlayamıyorum. Ben buradayım. Sakinleşene kadar
bekleyeceğim.” denilerek kriz sonlanana kadar sözel
iletişim bitirilir. Ancak çocuğun çevresindekilere vurarak
karşılık verdiği bir durum varsa “Bana vuramazsın.
Sakinleştiğinde haber ver, konuşalım” diyerek ortam
değiştirilmesi daha uygundur.
Öfke nöbetinin kontrol dışına çıktığı hissedildiğinde ( örn:
kendisine zarar veriyorsa) çocuğun sırtını göğsünüze
yaslayacak şekilde sıkıca sarılın ve sakinleşmesini
bekleyin. (SARILMAK, SAKİNLEŞTİRİCİ HORMONU
AKTİVE EDER.)
Çocuğun öfke nöbeti esnasında ebeveynleri sakin kalmalı
ve fazla tepki vermemeye çalışmalı. Bunu
sağlayamıyorsak, kendimizin kontrol edemediği durumu
çocuğumuzdan beklemek ne kadar doğru olabilir ?
Öfke krizi öncesinde çocuğun herhangi bir isteği,
beklentisine “Hayır” cevabı verildi ise, bu cevap öfke krizi
anında veya sonrasında kesinlikle değiştirilmemelidir. Öfke
nöbetlerinin istenileni elde etmenin bir yolu olmadığı
gösterilmelidir.
Öfke nöbeti sonrasında sakinleştiğinde “ Seni çok
seviyorum ama bu şekilde bağırmandan hoşlanmıyorum.”
diyerek davranışının doğru olmadığı hakkında
konuşulmalıdır. “Bağırıp, ağlamak yerine ne yapabilirdin?''
diyerek olası çözüm önerileri çocukla birlikte
değerlendirilmelidir.
ARAŞTIRMALARA GÖSTERİYOR Kİ !!!!
Ağlamak stres sonucu vücutta
biriken maddelerin atılmasını sağlar ve gerilimi azaltır. Bu nedenle
çocukların ağlaması bastırılmamalı sadece öfkesiyle baş etme
yöntemleri öğretilmelidir.
kabul edilmesi gereken doğal bir duygudur. Nasıl ki mutluluğumuzu
yaşıyorsak, öfkemizi de bastırmamalı ve yaşamamız gerekir.
Bahsedeceğim yöntem ve içerik her ne kadar çocukları kapsıyor olsa da,
yetişkin bireyler olarak bizler içinde geçerli olduğunu sadece uygulama
da farklılık gösterdiğini belirtmeden geçmek istemedim.
Okul öncesi dönemde çocuklar hissettikleri duyguları tanımlama ve ifade
etmekte güçlük çektiklerinden, öfkelerini bağırma, ağlama, kusma,
kendine çevresine vurma, zarar verme şeklinde dışa vurabilirler.
2-3 yaş döneminde sürecin en kötü halleri görülürken, 5-6 yaşlarına kadar
öfkesini doğru yolla ifade edememesi sık karşılaşılan bir durumdur.
Çocuğun öfkelenmesi problem değil !
Öfkesini nasıl ifade ettiği problemdir !
Öfke nöbetlerinin sona ermesi, ebeveyn
tutumları ve çocuğun gelişimiyle yakından
ilgilidir.
İlgi çekme isteği
Sözel olarak kendini ifade etmekte güçlük / dil konuşma
geriliği
Uykusuzluk, hastalık, açlık gibi fizyolojik süreçler
Otoriteye isyan ! Bağımsızlık isteği
Duygularını kontrol edememesi ve deneyimleyememesi
Anne babanın öfkesini sağlıklı yolla ifade ederek rol model
olmaması
Öfke nöbetlerinde sık görülen nedenler:
Öfke nöbeti sonunda istediğini elde etmesi
Tutarsız ebevyn tutumları. Anne hayır
derken, baba evet derse... Annanelerim,
babannelerim, dedelerimiz sözüm size :)
Öfke nöbetleri engellenebilir mi ?
1. adım : Öfkenin kaynağını keşefedilmesi. Bunun için
çocuğumuzu doğru şekilde dinlemeliyiz. Etkin dinleme ve
iletişim becerileri hakkında bilgimiz yoksa, ilerleyen
bültenlerimizde yer vereceğim. Takipte kalalım.
2. adım : Çocuğun öfkelenmeye başladığı durumlardaki
sinyalleri doğru yakalayabilmek gerekiyor. Dişlerini
sıkması, nefes alıp verişinin hızlanması... Bu durumları
yakalarsak, öfke bir nöbete/krize dönüşmeden kontrol
edilebilir.
Öfke nöbeti sırasında...
Öfke nöbeti esnasında akılcı, uzun konuşmalar
yapılmamalıdır. Yaptığı davranışın nedenini sorgulamak,
ikna etmeye çalışmak gereksizdir.
Tercihen çocuk öfke krizi anında yalnız bırakılmamalı ama
yaptığı davranış görmezden gelinmelidir. “Bu şekilde seni
anlayamıyorum. Ben buradayım. Sakinleşene kadar
bekleyeceğim.” denilerek kriz sonlanana kadar sözel
iletişim bitirilir. Ancak çocuğun çevresindekilere vurarak
karşılık verdiği bir durum varsa “Bana vuramazsın.
Sakinleştiğinde haber ver, konuşalım” diyerek ortam
değiştirilmesi daha uygundur.
Öfke nöbetinin kontrol dışına çıktığı hissedildiğinde ( örn:
kendisine zarar veriyorsa) çocuğun sırtını göğsünüze
yaslayacak şekilde sıkıca sarılın ve sakinleşmesini
bekleyin. (SARILMAK, SAKİNLEŞTİRİCİ HORMONU
AKTİVE EDER.)
Çocuğun öfke nöbeti esnasında ebeveynleri sakin kalmalı
ve fazla tepki vermemeye çalışmalı. Bunu
sağlayamıyorsak, kendimizin kontrol edemediği durumu
çocuğumuzdan beklemek ne kadar doğru olabilir ?
Öfke krizi öncesinde çocuğun herhangi bir isteği,
beklentisine “Hayır” cevabı verildi ise, bu cevap öfke krizi
anında veya sonrasında kesinlikle değiştirilmemelidir. Öfke
nöbetlerinin istenileni elde etmenin bir yolu olmadığı
gösterilmelidir.
Öfke nöbeti sonrasında sakinleştiğinde “ Seni çok
seviyorum ama bu şekilde bağırmandan hoşlanmıyorum.”
diyerek davranışının doğru olmadığı hakkında
konuşulmalıdır. “Bağırıp, ağlamak yerine ne yapabilirdin?''
diyerek olası çözüm önerileri çocukla birlikte
değerlendirilmelidir.
ARAŞTIRMALARA GÖSTERİYOR Kİ !!!!
Ağlamak stres sonucu vücutta
biriken maddelerin atılmasını sağlar ve gerilimi azaltır. Bu nedenle
çocukların ağlaması bastırılmamalı sadece öfkesiyle baş etme
yöntemleri öğretilmelidir.
![](/images/kalpbeyaz.png)
![Facebook'ta paylaş](images/share_facebook-min.png)
![Twitter'da paylaş](images/share_tweeter-min.png)
![Linkin'de paylaş](images/share_linked-min.png)
![Pinterest'de paylaş](images/share_pinterest-min.png)
![Epostayla Paylaş](images/share_mail-min.png)
Yazan Uzman
|
Sitemizde yer alan döküman ve yazılar uzman üyelerimiz tarafından hazırlanmış ve pek çoğu bilimsel düzeyde yapılmış çalışmalar olduğundan güvenilir mahiyette eserlerdir. Bununla birlikte TavsiyeEdiyorum.com sitesi ve çalışma sahipleri, yazıların içerdiği bilgilerin güvenilirliği veya güncelliği konusunda hukuki bir güvence vermezler. Sitemizde yayınlanan yazılar bilgi amaçlı kaleme alınmış ve profesyonellere yönelik olarak
hazırlanmıştır. Site ziyaretçilerimizin o meslekle ilgili bir uzmanla görüşmeden, yazı içindeki bilgileri kendi başlarına kullanmamaları gerekmektedir. Yazıların telif hakkı tamamen yazarlarına aittir, eserler sahiplerinin muvaffakatı olmadan hiçbir suretle çoğaltılamaz, başka bir
yerde kullanılamaz, kopyala yapıştır yöntemiyle başka mecralara aktarılamaz. Sitemizde yer alan herhangi bir yazı başkasına ait telif haklarını ihlal ediyor, intihal içeriyor veya yazarın mensubu bulunduğu mesleğin meslek için etik kurallarına aykırılıklar taşıyorsa, yazının kaldırılabilmesi için site yönetimimize bilgi verilmelidir.